Định hướng tăng trưởng kinh tế khu vực đô thị

Định hướng tăng trưởng kinh tế khu vực đô thị

Tốc độ tăng trưởng kinh tế khu vực đô thị sẽ vượt mức tăng trưởng trung bình của toàn bộ nền kinh tế quốc dân.

Thực hiện nguyên tắc tập trung dầu tư vào nhứng khâu then chốt, nhứng ngành mũi nhọn, những khu vực kinh tế năng động, nhứng địa bàn lãnh thổ có lợi thế so sánh về điều kiện phát triển kinh tế, về khả năng đóng góp GDP, huy động vào ngân sách và tích luỹ vốn đầu tư, nhằm bảo đảm khả năng tăng tốc nhanh, tận dụng tối đa và hứu hiệu nguồn vốn bên ngoài vào nâng cao năng lực tự thân vận động của đất nước. Trong hệ thống phân vùng kinh tế của nước ta hiện nay, đã chọn ra 3 vùng kinh tế trọng điểm phân bố trên cả 3 miền Bắc, Trung, Nam, trong đó riêng 2 vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc và phía Nam đã đóng góp tới 40% GDP, 63% giá trị tăng công nghiệp và 53% giá trị giá trị tăng dịch vụ của cả nước, riêng khu vực kinh tế trọng điểm phía Nam đóng góp tới 32% GDP, 52% GDP công nghiệp của cả nước. Mức thu nhập bình quân‘của các vùng kinh tế trọng điểm cao hơn mức trung bình toàn quốc, ví như vùng kinh tế trọng điểm phía Nam có mức thu nhập bình quân cao gấp hơn 2 lần so vđi thu nhập bình quân cả nước, và gấp 3,45 lần so với Bắc Trung Bộ là vùng có mức thu nhập bình quân thấp nhất. Vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc và phía Nam đều là những vùng có tỷ lệ huy động vào ngân sách cao hơn mức trung bình cả nưđc, tỷ lệ tích luỹ nội vùng là 20 – 22% GDP.

Tập trung đầu tư cho 3 vùng kinh tế trọng điểm, bảo đảm tốc độ tăng trưởng kinh tế của chúng vượt trước tốc độ trung bình cả nưđc 1,7 lần giai đoạn từ nay đến năm 2000, 1,5 lần giai đoạn 2001 – 2010, đưa tỷ lệ đóng góp vào GDP cả nước từ 57% hiện nay lên 61,5% năm 2000 và 70% năm 2010. Khu vực đô thị là bộ phận năng động nhất trong cơ cấu không gian lãnh thổ, nơi tập trung kết cấu hạ tầng khá nhất, nơi tập trung các ngành kinh tế trọng yếu và lực lượng lao động có chất lượng cao. Với mức độ đô thị hoá hiện nay, khu vực đô thị với dân số 20% đóng góp 40% cả nưđc. Theo quan điểm kinh tế lãnh thổ hệ thống đô thị là “hạt nhân” của tăng trưởng kinh tế, khả năng lan toả ra vùng lánh thổ bao quanh của mỗi đô thị phụ thuộc vào năng lực “nội sinh” và tác động ngoại lực dầu vào. Vi vậy, trong giai đoạn dầu của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, khu vực đô thị, nhất là các đô thị lớn trong ba vùng kinh tế trọng điểm, sẽ có tốc độ tăng trưởng kinh tế vượt mức trung bình cửa cả nước, trở thành khu vực đóng góp GDP lớn nhất, nơi huy động và thu hút vốn đầu tư chủ yếu, kể cả vốn đầu tư trực tiếp.

Khu vực đô thị có tốc độ tăng trưởng kinh tế vượt trước so với tốc độ tăng trưởng kinh tế trung bình của cả nước, nhưng không dồng đẽu đô’i với các cấp đô thị và trên các vùng lãnh thổ. Hai đô thị lớn có khả năng tăng trưởng gấp 1,5 đến 1,7 lần so vđi mức trung bình toàn quốc, tốc độ tăng trưởng kinh tê’ bình quân hàng nãm của thành phố Hà Nội là 15 – 16%, của thành phố Hồ Chí Minh 17 – 18%. Các đô thị cấp II sẽ tăng trưởng kinh tế với tốc độ 14 – 15%/năm, gấp 1,3 – 1,4 lần mức trung bình cả nước. Đặc biệt các thành phố mới hình thành trên cơ sở những ngành kinh tế có tốc độ tăng trưởng cao sẽ có mức tăng trưởng cao tới 18 – 20%, như thành phố Vạn Tường gắn với cảng nước sâu Dung Quất và nhà máy lọc dầu số 1 ở miền Trung, thành phố Nhơn Trạch gắn với khu công nghiệp Tuy Hạ ở miền Nam, thành phố Nội Bài gắn với sân bay quốc tế và khu công nghiệp Sóc Sơn, Đông Anh. Các thị xã trung tâm các tỉnh thường sẽ có tốc độ tăng trưởng kinh tế vượt mức tăng trung bình của tỉnh khoảng 1,2 – 1,3 lần. Trong 3 vùng kinh tế trọng điểm vùng kinh tế trọng điểm phía Nam là khu vực có triển vọng tăng trưởng kinh tế sôi động nhất, bởi vì đây có điểm xuất phát cao hơn, tiền đề phát triển và khả năng tiếp nhận đầu tư lớn hơn, do đó sẽ bứt lên vượt xa các vùng khác, nhất là những vùng có điểm xuất phát thấp, sản xuất kém phát triển và đời sống còn nhiều khó khăn. Tình hình này gây ra những mất cân bằng nhất định về tổ chức kinh tế lãnh thổ, song lại là một thực tế khách quan mà trong thời kỳ công nghiệp hoá các nước nghèo đêu phải trải qua. Như vậy, tăng trưởng kinh tế đô thị cũng sẽ diễn ra mạnh mẽ vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Vấn đề là cần chú ý điều tiết quá trình này để vừa không vượt qua giới hạn cho phép về phát triển kinh tế đô thị trên các vùng trọng điểm, vừa chuyển nguồn lực được tạo ra tại đây để hỗ trợ sự phát triển của các vùng khác.