Mức độ đô thị hoá của các nước phát triển và các nuớc đang phát triển

Mức độ đô thị hoá của các nước phát triển và các nuớc đang phát triển vẫn còn có sự chênh lệch lớn, nhưng dãn số đô thị của các nước đang phát triển sẽ vuợt các nước phát triển

Từ Thế chiến II trở lại đây, qui mô và mức độ của đô thị hoá thế giới dều có sự táng trưởng vượt bậc. Tỷ lệ dân số đô thị thế giới năm 1800 chỉ là 3,2%, tăng 14% năm 1900, 46,2% năm 1980 và sẽ là 51% vào năm 2000. Trong đó tỷ lệ dân số đô thị của tuyệt đại bộ phận các nưđc phát triển là trên 70%, có một số nước cao trên 80%, thậm chí trên 90%, còn tỷ lệ dân số đô thị của các nước dang phát triển thì ởmức bình quân dưới 30%. Sự chênh lệch về mức độ đô thị mang tính khu vực này sẽ tiếp tục tồn tại trong một thời gian sau này. Nhưng điêu đáng chú ý là, số lượng tuyệt đối của dân số đô thị giứa các nước phát triển và các nưđc đang phát triển không kém hơn bao nhiêu. Từ xu hưđng phát triển đô thị hoá hiện nay mà xét, tốc độ đô thị hoá của các nưđc phát triển chậm lại, thậm chí tăng trưởng dân số của một số đô thị là số âm (-); còn tốc độ đô thị hoá của các nưđc đang phát triển vẫn tăng nhanh, tiếp tục phát triển, dân số đô thị của các đang phát triên sẽ vượt các nước phát triển.

Xu hướng này chứng tỏ tính cần thiết và tính bức thiết của việc tiến hành điều chỉnh và quản lý hợp lý đô thị hoá thế giới. Vì rằng trong điều kiện kinh tế đô thị và kinh tê’ nông thôn đều không phát triển của các nước đang phát triển, một số lượng quá lớn dân số dồn vào đô

thị, một mặt tạo thành nghịch cảnh giữa bành trưđng dân số đô thị với tình trạng không đủ việc làm và một số lượng người nghèo khổ, mặt khác gây ra hiện tượng giảm thiểu dân số nông nghiệp, thiếu sức lao động và kỹ thuật cùng với nông nghiệp suy thoái, do đó mà hạ thấp chất lượng đô thị hoá thế giđi.

Đô thị hoá sẽ được đẩy mạnh theo phương hướng chuyên môn hoá đô thị

Từ tập trung hoá công nghiệp dẫn đến chuyên môn hoá kinh tế đô thị, đó là con đường đã đi qua của công nghiệp hoá của các nươc phát triển. Ngày nay mặc dù xu hướng này dần dần chậm lại ờ các nước phát triển, nhưng chưa hề có dấu hiệu bị thay thế. Ngược lại, hình thức một số doanh nghiệp mới xây dựng với hình thức công nghiệp hiện hữu có một số quán tính như nhau, tức hướng về bố trí tại khu vực đã có doanh nghiệp cùng loại. Sự thực, chuyên môn hoá xuất phát từ yêu cầu về hiệu quả qui mô của công nghiệp và vốn, còn tổng hợp hoá bắt nguồn từ tính đa dạng về công năng phục vụ và công năng quản lý của dô thị. Trong quá trình phát triển kinh tế đô thị, hai mặt này cùng bổ sung cho nhau, mà chuyên môn hoá là nguyên tắc cần thiết và phương hướng của phát triển kinh tế đô thị.

Hiện nay, các nưđc đang phát triển cũng bước vào thời kỳ cao trào công nghiệp hoá. ảnh hưởng của công nghiệp hoá đối với phương hưđng đô thị hoá của các nước đang phát triển, cũng giống như các nước phát triển. Chỉ có căn cứ vào nguyên tắc chuyên môn hoá để xác định chiến lược phát triển đô thị, đô thị hoá mới có thể từ đó mà giành đựdc ưu thế giá thành so sánh, hiệu quả phân công và hiệu quả qui mô. Tất nhiên, chuyên môn hoá đô thị bao gồm 2 mặt chuyên môn hoá doanh nghiệp và chuyên môn hoá kinh tế đô thị, nó chứng tỏ sự phát triển đô thị cần phải trước hết xây dựng một quần thể các ngành sản xuất có màu sắc riêng phù hợp với điều kiện tự nhiên và điều kiện kỹ thuật của đô thị đó, đồng thời giứa các ngành sản xuất và giữa các doanh nghiệp nên có sự phân công hợp lý, tiến hành chuyên môn hiệp tác, hình thành hình thức các ngành sản xuất ưu thế mang tính hệ thống

Xây dụng kết cấu hạ tầng trở thành vấn đề hạt nhân của đô thị hoá

ơ các nước phát triển, khu vực sản xuất thứ ba là hình thức động lực của đô thị hoá, có tác dụng quan trọng đối với việc phát triển kinh tế đô thị. Một mặt, qui mô lưu thông hàng hoá, lưu thông vật tư và lưu thông tin tức không ngừng gia tăng, tần suất trao đổi thị trường không ngừng tăng nhanh, các ngành công nghiệp, kiến trúc, giao thông vận tải, bưu điện viễn thông ngày càng sử dụng công nghệ mới, yêu cầu của dân cư đô thị đối vđi môi trường cư trú và chất lượng phục vụ sẽ không ngừng nâng cao song song   với       việc phổ cập tri thức khoa học và gia tăng thu nhập, cái đó là sự thúc đẩy cực lớn đối với xây dựng. Kết cấu hạ tầng đô thị bao gồm kết cấu hạ tầng kỹ thuật và kết   cấu hạ tầng xã hội. Mặt khác, mật độ cao của chức vị công tác ngành kết cấu hạ tầng và tính phụ thuộc đối với ngành kết cấu công năng cũng cho đô thị sức sống mới. Hiện nay, ngành kết cấu hạ tầng đá trở thành ngành tựu nghiệp chủ yếu của đô thị. Tình trạng phát triển hoàn thiện của kết cấu hạ tầng, trở thành tiêu chí trực tiếp của chất lượng đô thị hoá. Do vậy, các nước phát triển trong quá trình phát triển đô thị hoá, thường tích cực tiến hành xây dựng kết cấu hạ tầng đô thị, nhằm bảo đảm cho sự phát triển nhịp nhàng của dân số, việc làm, phương thức và “mức sinh hoạt đô thị.

Tóm lại, hiện nay tất cả các quốc gia trên thế giới đều đồng thời vđi việc chú trọng vấn đề đô thị hoá, coi hiện đại hoá đô thị là sứ mạng quan trọng hàng đầu. Hiện đại hoá đô thị là xu thế của đô thị hoá thế giới. Đương nhiên hiện đại hoá đô thị vđi tính cách là một phạm trù lịch sử, hàm ý của nó không hoàn toàn như nhau đối với các nước phát triển và các nước đang phát triển: các nước đang phát triển có thể coi tiêu chí chủ yếu của hiện đại hoá đô thị là hình thức các ngành sản xuất hoàn thiện, hệ thống sản xuất bằng công nghệ cao, trao đổi thị trường phát triển và phục vụ hạ tầng hoàn hảo; còn các nước phát triển thì liên kết hiện đại hoá thành thị với hiện đại hoá thông tin và cách mạng công nghệ hiện đại về phương tiên giao thông, kỹ thuật hàng không ….